Xρηματιστήριο: Ποιοι μοιράστηκαν υπεραξίες 70 δισ. ευρώ σε μια διετία
Ένα ισχυρό τρίπτυχο εσόδων-κερδών-υπεραξιών έχει διαμορφωθεί τα τελευταία δύο χρόνια. Πώς ωφελούνται Ελληνες και ξένοι επενδυτές αλλά και το ελληνικό Δημόσιο.
Κάθε φορά που ο Γενικός Δείκτης του Χρηματιστηρίου Αθηνών υποχρεώνεται σε αξιοσημείωτη πτώση, δεν προφταίνουμε να διαβάζουμε δημοσιεύματα με πηχυαίους τίτλους όπως, για παράδειγμα, «εξατμίστηκαν τόσα δισ. ευρώ από το χρηματιστήριο», ή «το ΧΑ έκαψε τα χέρια των επενδυτών» κ.λπ.
Αντίθετα, σπανίζουν τα σχετικά δημοσιεύματα όταν ο Γενικός Δείκτης εμφανίζει σημαντική άνοδο, κάτι που συμβαίνει κατά την τελευταία πενταετία (από τις 764,33 μονάδες της 3ης Φεβρουαρίου του 2021, στις 2.370,13 μονάδες στο κλείσιμο της 3ης/2/2026, ή +210%).
Ας δούμε όμως τί έχει συμβεί κατά την τελευταία διετία. Όταν λοιπόν το Φεβρουάριο του 2024 ξεκινούσε η διαπραγμάτευση του Διεθνούς Αερολιμένα Αθηνών στο Χρηματιστήριο της Αθήνας, η αθροιστική κεφαλαιοποίηση του ΧΑ ανερχόταν στα κοντά στα 98,5 δισ. ευρώ. Ακόμη και αν προσθέσουμε περίπου 1,5 δισ. ευρώ (αυξήσεις μετοχικού κεφαλαίου ήδη εισηγμένων και αποτιμήσεις νεοεισερχόμενων εταιρειών) η απόσταση από την τρέχουσα κεφαλαιοποίηση του ΧΑ (3/2/2026 διαμορφώθηκε στα 161,5 δισ.) ανέρχεται στο καθόλου ευκαταφρόνητο ποσό των 61,5 δισ. ευρώ!
Επίσης, στα προαναφερθέντα 61,5 δισ. θα πρέπει να προστεθούν και άλλα 10,2 δισ. ευρώ, που είναι οι συνολικές χρηματικές διανομές (4,2 δισ. το 2024 και 6 δισ. πέρυσι) τις οποίες μοίρασαν οι εισηγμένες εταιρείες στους μετόχους τους (μερίσματα και επιστροφές κεφαλαίου) μέσα στην τελευταία διετία.
Άρα, οι επενδυτές του ΧΑ έχουν καρπωθεί κατά την τελευταία διετία, έσοδα, κεφαλαιακά κέρδη και υπεραξίες που αθροιστικά φτάνουν στα 71,7 δισ. ευρώ.
Οι ωφελημένοι
Ποιοι όμως είναι οι ωφελημένοι όλης αυτής της υπόθεσης;
Αναμφίβολα, το μεγαλύτερο τμήμα αυτών των εσόδων-κερδών-υπεραξιών το έχουν καρπωθεί: α) Οι ξένοι επενδυτές, καθώς με βάση τα στοιχεία του Δεκεμβρίου του 2025 το 68,15% της συνολικής χρηματιστηριακής αξίας προερχόταν από μετόχους άλλων χωρών β) Οι Έλληνες βασικοί μέτοχοι των εισηγμένων εταιρειών.
Σε κάθε περίπτωση όμως, οι Έλληνες μικροεπενδυτές (είτε άμεσα, είτε έμμεσα μέσω συμμετοχής τους σε εγχώρια θεσμικά χαρτοφυλάκια) έχουν καταγράψει έσοδα, κέρδη και υπεραξίες που προσεγγίζουν ή και υπερβαίνουν τα δέκα δισ. ευρώ (αν εκτιμήσουμε ότι π.χ. Έλληνες μικρομέτοχοι και εγχώριοι θεσμικοί επενδυτές από κοινού ελέγχουν το 15% της συνολικής κεφαλαιοποίησης).
Τέλος, στους κερδισμένους συγκαταλέγεται αναμφίβολα και το Ελληνικό Δημόσιο, μέσα:
- Από τις πωλήσεις μετοχών τραπεζικών -και όχι μόνο- εισηγμένων εταιρειών, στις οποίες προχώρησαν το Ταμείο Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας και το Υπερταμείο.
- Από την κατοχή μετοχών εισηγμένων εταιρειών (υπεραξίες) και από την είσπραξη μερισμάτων (έσοδα).
- Λόγω των υψηλότερων δημοσίων εσόδων τα οποία προέκυψαν κατά την τελευταία διετία από τη φορολόγηση των μερισμάτων (στα 2,95 δισ. οι χρηματικές διανομές του 2023, στα 4,2 του 2024 και στα 6 δισ. του 2025), από το τέλος επί των πωλήσεων μετοχών (λόγω εκτίναξης της αξίας των συναλλαγών), κ.λπ.
Για παράδειγμα, το Ελληνικό Δημόσιο -με την ευρεία έννοια- «έβαλε στην τσέπη» κατά τη διετία 2024-2025, 785 εκατ. από τον Διεθνή Αερολιμένα Αθηνών (δημόσια εγγραφή), 1,35 δισ. ευρώ από την Τράπεζα Πειραιώς (αποεπένδυση Ταμείου Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας), 690,5 εκατ. από την Εθνική Τράπεζα (δεύτερη φάση αποεπένδυσης του ΤΧΣ) και μικρότερα ποσά από πωλήσεις τίτλων σε ΕΧΑΕ (δημόσια πρόταση της Euronext) και ΕΥΑΘ (placement).
Επίσης, το Ελληνικό Δημόσιο έχει καταγράψει υπεραξίες κατά την τελευταία διετία -και έχει εισπράξει μερίσματα- από τις συμμετοχές που διαθέτει σε εισηγμένες εταιρείες όπως στη ΔΕΗ, στην Εθνική Τράπεζα, στην ΕΥΔΑΠ, στην ΕΥΑΘ, στη HelleniQ Energy και στον Διεθνή Αερολιμένα Αθηνών.